Mening bashoratim: gumanoidlarning eng qimmatli qoʻllanishi — arzon mehnat emas, qimmat sanʼat. Yukchi emas, artist. Konveyer yonidagi ishchi emas, millionlab odam koʻrgani keladigan selebriti.
Dam olish kunlari Jahon chempionatidagi Braziliya — Norvegiya oʻyinining tanaffusida Nyu-York stadionining maysazoriga odam chiqmadi. Robot chiqdi. Boston Dynamicsʼning Atlas roboti maydon boʻylab yurib oʻtdi, Holand, Keyn, Son gʻalaba quvonchlarini takrorladi — butun dunyo qayta-qayta koʻrayotgan oʻsha gollarni — va ikkinchi boʻlimni boshlash uchun toʻpni hakamga uzatdi. Tribunalarda va ekranlar oldida oʻn millionlab odam zavodga qaramayotgan edi. Ular shou tomosha qilardi.
Shu manzarani eslab qoling. U futbol haqida emas. U gumanoid robotlar aslida qayoqqa ketayotgani haqida. Men ham aynan shuni anchadan beri aytib kelaman.
Menga aytishadi: bir martalik nayrang, Hyundai reklamasi. Aksincha. Hyundai Boston Dynamicsʼni toʻliq sotib oldi va Jorjiyada Atlas uchun zavod qurmoqda — 2028-yilga borib yiliga 30 000 robot. Bu bir kechalik attraksion emas. Bu ommaviy mahsulotning ilk ommaviy chiqishi. Va bu mahsulot butun dunyo oldida birinchi boʻlib konveyerda detal yigʻmadi — u Holand golini raqsga soldi.
«Gumanoid robot» deyilganda deyarli hamma bitta narsani tasavvur qiladi: u omborga keladi, dastgoh yoniga turadi, quti tashiydi va pol yuvadi. Yukchini soatiga bir-ikki dollarga almashtiradigan arzon ishchi kuchi.
Men bu xato ekaniga aminman. Sababi mana.
Zavod inson shaklini yoqtirmaydi. Ikki qoʻl, ikki oyoq, bosh, beldagi boʻgʻin — bu evolyutsiyaning «savannada omon qolish» vazifasi uchun topgan murosasi, «soatiga 500 ta detalni nuqsonsiz yigʻish» uchun emas. Oqimda tezlik va aniqlik kerak boʻlgan joyda doim ixtisoslashgan avtomat yutadi: bitta harakatni mukammal va toʻxtovsiz bajaradigan manipulyator-qoʻl; bitta mahsulotga moslangan konveyer liniyasi. U har qanday odamsimon robotdan arzonroq, tezroq va ishonchliroq. Konveyerdagi gumanoid — balerinani qop tashishga qoʻshish bilan barobar.
Gumanoid — robotning eng qimmat va eng murakkab shakli. Uni oddiy manipulyator arzonroq bajaradigan ishga sarflash — iqtisodiy ahmoqlik.
Javob oddiy: inson shakli odamlar uchun kerak. Detallar uchun emas — biz uchun.
Biz millionlab yillar davomida boshqa odamni oʻqishni oʻrgandik: qanday harakatlanadi, ritmni qanday ushlaydi, qanday quvonadi, koʻzga qanday qaraydi. Gumanoid — bizdagi shu ichki «qabul qilgich»ga tushadigan yagona robot shakli. Biz manipulyatorga qoyil qola olmaymiz. Lekin odamsimon mavjudot salto qilsa, musiqaga raqs tushsa yoki sevimli futbolchining quvonchini takrorlasa, nafasimizni ichimizga yutib qolamiz.
Deyarli hamma eʼtibordan chetda qoldirgan bir tafsilotga qarang. Atlasga bu harakatlarni retargeting orqali oʻrgatishgan — tirik odam harakatini robot tanasiga koʻchiradigan texnologiya. Muhandislar Holand qanday quvonishini tom maʼnoda suratga olib, uni mashinaga «kiydirib qoʻyishgan». Gumanoidning butun qimmat ichki tuzilmasi — muvozanat, mustahkamlash orqali oʻqitish, minglab simulyatsiyalar — bitta narsaga qaratilgan: odamlarning qalbiga yetish uchun odamdek harakatlanish. Bu ish quroli emas. Bu eʼtibor quroli.
Keling, hisoblaymiz — men xayolparast emas, tadbirkorman.
Yukchi-robot arzon turadigan odam bilan raqobatlashadi. Uning qiymat shifti — oʻzi almashtirgan ishchining maoshi. U yerga 30 000 dollarlik qimmat gumanoidni qoʻyish foydasiz: u yillar davomida oʻzini qoplaydi va baribir tor avtomatga yutqazadi.
Endi artist-robotni oling. U yukchi bilan emas, selebriti bilan raqobatlashadi. Atlasning Jahon chempionatidagi birgina chiqishini oʻn millionlab odam koʻrdi — bu brendlar millionlab dollar toʻlaydigan reklama aloqasi. Xitoy televideniyesining Yangi yil galasida raqs tushgan Unitree robotlari eng katta yulduzlar tushida ham koʻrmagan auditoriyani yigʻdi. Bunday robot hatto eng qimmat narxini ham qoplaydi — maoshni tejagani uchun emas, eʼtibor ishlab chiqargani uchun. Eʼtibor esa bugun sayyoradagi eng qimmat tovar.
Zavod roboti tiyinlarni tejaydi. Selebriti-robot eʼtibordan millionlar ishlaydi. Bu xarajat bilan aktiv oʻrtasidagi farq.
Butun fikr ikki qatorda:
— Yukchi sifatida robot qancha tejasa, shuncha turadi.
— Artist sifatida robot qancha eʼtibor yigʻsa, shuncha turadi.
Eʼtibor millionlab tomoshabinga kengayadi. Pol yuvish — yoʻq.
Men xayol surmayapman. Hamma robot omborga qachon kelishini muhokama qilayotgan paytda robotlar allaqachon elga chiqdi — aynan ijrochilar sifatida:
Gumanoidni eng avval koʻradigan kasblar roʻyxatim: musiqachi, boshlovchi, shoumen, raqs, yoga va jang sanʼati murabbiyi, animator, sahna artisti. Bularning hammasi detallar bilan emas, odamlar bilan ishlash. Eʼtibor va his-tuygʻu uchun ish.
Menga aytishadi: MILAGPT temir robotlar emas, dasturiy AI-yordamchilar qiladi. Raqs tushayotgan Atlasning bunga nima aloqasi bor?
Aloqasi shuki, yoʻnalish bitta. Men MILAGPTʼni «odamni arzonroqqa almashtiradigan arzon ishchi kuchi» sifatida qurmayapman. Men odamlar uchun AI-hamkorlar va yordamchilar quryapman: hayotingizni eslab qoladigan va sizning tilingizda gapiradigan nanobot-doʻst; mijozni olib boradigan va kecha-kunduz javob beradigan biznes-xodim. Ularning qiymati xodimdan arzonligida emas. Ularning qiymati — munosabat va eʼtiborda: ular doim yoningizda va doim insonga eʼtiborli.
Bu gumanoidlardagi ayni oʻsha ayriliq. Robotni xarajat sifatida — tejash uchun qurish mumkin. Yoki aktiv sifatida — odamlar bilan bogʻlanish orqali qiymat yaratish uchun qurish mumkin. Men doim ikkinchisini tanlayman. Temirda ham, dasturda ham kelajak arzon mehnat oʻrniga emas, odamlar uchun ishlaydigan robotlarniki.
Kelajak roboti — sexdagi indamas yukchi emas. U artist, hamkor, suhbatdosh, murabbiy. Odamlar unga eʼtibor, his-tuygʻu va mahorat uchun keladi. Zavod tor avtomatlarga qoladi. Sahna, zal va inson qalbi esa — gumanoidga.
Bashoratim bir jumlada: birinchi chinakam ommaviy gumanoid ishchi emas, yulduz boʻladi. U konveyerga emas, sahnaga chiqadi. Va odamdan arzonligi bilan emas, millionlab odam uni tomosha qilishni xohlagani bilan pul topadi.
Aynan shuning uchun temir robotlarni ham, raqamli nanobotlarimizni ham bitta qonun bilan quraman: qiymat — arzon mehnat orqali emas, inson bilan munosabat orqali. Ogʻir mehnat oddiy avtomatlarga qolsin. Gumanoid kattaroq narsa uchun yaratilgan.
Bashoratlar, ishga tushirishlar, MILA tokenining chiqarilishi, yangi maqolalar va ishtirok etishga takliflar — asoschining kanalida.
MILAGPT · Toshkent
Shunday raqamli xodimni oʻzingizga xohlaysizmi?
Milaga yozing: u soniyalar ichida, kunning istalgan vaqtida javob beradi.
Milaga yozish →Telegramda unga ishingiz haqida aytib bering, u birinchi suhbatdanoq yordam beradi.
Oʻz Milangizni ochish →Ulashish:Telegram